Jasper Rietman
door Ytje Veenstra op 22 november 2010
Ondanks alle narigheid die gepaard gaat met Facebook (privacy! flamewars!) komt er zo nu en dan iets voorbij waardoor ik blij ben dat ik nog er nog steeds een account heb. Via een Facebookvriend zag ik dat de illustrator Jasper Rietman onlangs op de kunststripbeurs in Utrecht de 1e prijs Stripgrafiek heeft gewonnen.
Zijn werk wordt bevolkt door robots, verdwaalde astronauten en bouwvakkers. Verlaten vlaktes met her en der meubilair. Huizen die de wet der zwaartekracht trotseren; dit alles vormt een universum waarin het surrealisme regeert.
Rietman studeerde in 2009 af aan de ARTEZ academie te Zwolle, richting illustratie.
Het werk waarmee hij de Stripgrafiekprijs won zou je kunnen zien als een fictieve landkaart, waarbij gebruik is gemaakt van isometrisch perspectief, gebaseerd op oude computerspelletjes. Het resultaat is een merkwaardige stad, waarin alles met elkaar in verbinding lijkt te staan. Gebouwen zijn zo uitgedokterd dat het net lijkt of alles in een oogwenk verder kan schuiven. De patronen die in de tekening zijn verwerkt versterken dit gevoel van voortdurende beweging.
De tekening is gemaakt op grijs karton, en met pennen ingekleurd. Die handmatigheid vormt een mooie combinatie met het digitale karakter van computerspelletjes.
Rietmans illustraties zijn afwisselend; dan weer propvol met architecturale vondsten, dan weer vlakten met bijna niets. Bijna. Want ook al zakt hoogbouw de grond in, of staat er alleen een paaseiland-achtig beeld in het landschap, hij weet een atmosfeer te scheppen waarin je het gevoel krijgt dat er van alles kan gebeuren.
Hier en daar doet zijn werk me heel in de verte aan de animatieserie Aeon Flux denken. Qua kleurgebruik zie ik overeenkomsten, maar waar de serie futuristisch is vormgegeven, houdt Rietman toch vooral een menselijke maat aan.
Op zijn website staat een tekening, onder ‘illustratie’ waarin zoveel gebeurt dat ik het een wonder vind dat het als geheel te behappen is. Dat komt vooral ook door de kleur, die hier van het papier knalt. Wat Rietman hier doet is zoveel invloeden in één ding verwerken dat het een plek wordt die je overal ter wereld zou kunnen tegenkomen. Barcelona. Istanbul. Cancún.
Het zijn de details zoals het mediterraans aandoende tegelwerk, de Amerikaanse oldtimer, in combinatie met een mevrouw in boerka, een man met een blauw gezicht en een rood gewaad met op de achtergrond robotachtige gebouwen die de hoogte in rijzen, die het geheel zo kosmopolitisch maken.
Het spelen met perspectief, de bouwsels met gezichten, Jasper Rietman weet er een organisch opgebouwd beeld met een kijkrichting van te maken. En die focus is belangrijk in een surrealistisch wereld waarin niets is wat het lijkt. Jasper Rietman weet wat hij doet.
